ကုန္းေဘာင္ေခတ္မွာ ထူးျခားတဲ့ အေၾကာင္း ျခင္းရာ တစ္ခုကေတာ့ မင္း၀တ္ ဘုရားဆင္းတုမ်ား တည္ထား ကိုးကြယ္ လာျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဘုရင္ေတြ လွဴဒါန္း ကိုးကြယ္တဲ့ ဘုရား ဆင္းတုေတာ္ ေတြဟာ မင္းေျမႇာက္တန္ဆာ ငါးပါး ဆင္ယင္ ထားတဲ့ မင္းဝတ္ ဘုရား ဆင္းတုေတာ္ေတြ ျဖစ္ေန တတ္တယ္။
အေလာင္းမင္းတရား တည္ထား ကိုးကြယ္ေတာ္ မူတဲ့ ေရြခ်က္သို ဆင္းတုေတာ္၊ စႏၵမုနိ၊ သက်ရံသီ၊ သက်သီဟ၊ သက်မာရဇိန္၊ မဟာမုနိ ဆင္းတုေတာ္မ်ား အားလံုးဟာ မင္းဝတ္ ဘုရားမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ိဳ႕ ဆင္းတုေတာ္ ေတြက စတင္ ထုလုပ္ ကတည္းက မင္းဝတ္ တန္ဆာကို တပါတည္း ထည့္သြင္း ထုလုပ္တယ္ (ေရြခ်က္သို)၊ အခ်ိဳ႕ ဆင္းတုေတာ္ ေတြကေတာ့ သကၤန္း႐ံုဘုရား ထုလုပ္ ၿပီးမွ မကိုဋ္၊ နကင္း၊ စလြယ္ တတ္ၾကတယ္။
ဘာေၾကာင့္မ်ား ဒီလို ထုလုပ္ လွဴဒါန္း ကိုးကြယ္ ၾကရသလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကို သံုးသပ္ ၾကတဲ့အခါ ဒီဆင္းတုေတာ္ မ်ိဳးကို ထုလုပ္ ကိုးကြယ္ေစတဲ့ မင္းဟာ သူဝတ္တဲ့ အဝတ္နဲ႔ အေဆာင္ အေယာင္ေတြကို ဘုရားဆင္းတုမွာ ဆင္ေပး လိုက္ရင္ မင္းနဲ႔ ဘုရား တထပ္တည္း ျဖစ္ေလတယ္လို ့အနည္းဆံုး ျပည္သူေတြ စိတ္ထဲ ဝင္သြား ေလေအာင္ စိတ္ဆြဲေဆာင္မွဳကို လိုခ်င္လို႔ လုပ္တယ္လို႔ ပထမဆံုး အေနနဲ႔ သံသယ ရွိစရာ ျဖစ္လာ ပါတယ္။
အခ်ိဳ႕ ကေတာ့ ဒုတိယ မံုေရြး ေဇတဝန္ ဆရာေတာ္နဲ႔ ေတာင္ခြင္ သာသနာပိုင္ ဆရာေတာ္တို႔က ဒီဃနိကာယ္ မဟာ၀ဂ ပါဠိေတာ္ ပရိနိဗၺာန္သုတ္ကို ကိုးကားၿပီး ဘုရားကို ၾကည္ညိဳတဲ့ သူဟာ သူျမင္ခ်င္တဲ့ပံု၊ ၾကားခ်င္တဲ့ အသံနဲ႔ ဘုရားကို ျမင္ရ ၾကားရတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ္ကိုးကြယ္တဲ့ ဘုရားကို မင္းရဲ့ တင့္တယ္ျခင္းနဲ႔ ျမင္ခ်င္ရင္ မင္းအဝတ္ ဆင္ေပးခြင့္ ရွိတယ္လို႔ မိန္႔ၾကား ၾကတာကို အတည္ယူ ၾကတယ္။
မင္းဝတ္ဘုရား ဘာေၾကာင့္ ထုလုပ္ ကိုးကြယ္သလဲ ဆိုတဲ့ အေမးကို ေျဖၾကပံု ေနာက္တစ္မ်ိဳး ကေတာ့ ဘုရားရွင္ လက္ထက္မွာ အလြန္အင္မတန္မွ တန္ခိုးလည္းႀကီး၊ မာနလည္း ႀကီးလွတဲ့ ဇမၺဳပတိမင္း ဆိုတာ ရွိသတဲ့။ ဒီမင္းက ဗိမၼိသာရမင္းကို သူ႔ကို မ႐ိုေသ၊ မက်ိဳးႏြံလို႔ ရန္လုပ္ စစ္ျပဳမယ္ တကဲကဲ လုပ္ေနတဲ့အခါ ဘုရားရွင္က သူ႔့တကာႀကီးကို ဝင္ကူညီတဲ့ အေနနဲ ့ဇမၺဳပတိမင္းထက္ ပိုတင့္တယ္၊ ပိုတန္ခိုး ႀကီးတဲ့ မင္းအသြင္ ယူၿပီး ေဟာေျပာ ဆံုးမ ကြ်တ္တန္း ဝင္ေစတယ္ ဆိုပဲ။ တကယ္ေတာ့ သမိုင္းမွာ ေဂါတမဗုဒၶနဲ႔ ေခတ္ၿပိဳင္ ဇမၺဳပတိ အမည္နဲ႔ တန္ခိုးႀကီးမင္း မရွိပါဘူး။ ရာဇဝင္လာ ကိစၥ မဟုတ္ေပမဲ့ ဒီဇာတ္ေၾကာင္းကို အင္မတန္ လူသိမ်ားလို႔ မင္းဝတ္ ဘုရားအေၾကာင္း ေမးလာရင္ အေမးခံရတဲ့ သက္ႀကီး ဝါႀကီးမ်ားက အထက္ပါ အေၾကာင္းအရာ ေတြကို ခပ္တည္တည္ ေျဖခ် လိုက္တာပါပဲ။
ကိုးကား
- သန္းထြန္း၊ ေဒါက္တာ။ နယ္လွည့္ရာဇ၀င္
And from another point, they have differentiate the ways they make the Buddha Image by hierarchy, like The Buddha Image that belongs only to King , The buddha image that belongs to those Ministers and Advisors and so on .
By the apperence ,they catagorised .